O ΑΝΤΩΝΗΣ ΦΩΣΤΙΕΡΗΣ στο "ΜΟΝΟΓΡΑΜΜΑ"
Αντώνης Φωστιέρης ΤΙΜΗΣ ΕΝΕΚΕΝ με τον Δαυίδ Ναχμία
Ο ΑΝΤΩΝΗΣ ΦΩΣΤΙΕΡΗΣ ΔΙΑΒΑΖΕΙ ΓΙΑ ΤΟ POETICANET
Αντώνης Φωστιέρης - Ποιήματά μου εσείς - Official Audio Release
Αντώνης Φωστιέρης - Απόψε σκέφτομαι - Official Audio Release
Αντώνης Φωστιέρης - Σαρκοβόρα δωματίου - Official Audio Release
Αντώνης Φωστιέρης - Μάιος 1993 - Official Audio Release
Αντώνης Φωστιέρης - Ωδή από χάσματα - Official Audio Release
Αντώνης Φωστιέρης - Στους κριτικούς - Official Audio Release
Αντώνης Φωστιέρης - Ποτάμι ποιήμα - Official Audio Release
Εγγαστρίμυθη συνομιλία, ποίηση Ηλία Κεφάλα, διαβάζει ο ποιητής Αντώνης Φωστιέρης
Βιβλιοβούλιο : Ο Ποιητής Αντώνης Φωστιέρης στο «Βιβλιοβούλιο» (24/11/2019)
Ο ποιητής Αντώνης Φωστιέρης στην εκπομπή του Μάνου Τσιλιμίδη στον Real fm 97.8
Ο Αντώνης Φωστιέρης απαγγέλλει ποιήματά του (Τελλόγλειο, 2018)
Ο ΑΝΤΩΝΗΣ ΦΩΣΤΙΕΡΗΣ ΔΙΑΒΑΖΕΙ ΦΩΣΤΙΕΡΗ 2.wmv
Μανώλης Πρατικάκης - Αντώνης Φωστιέρης, «Η γενιά του 70», α' κύκλος Ποιητικών Διαλόγων De Profundis
ΦΩΣΤΙΕΡΗΣ
Αντώνης Φωστιέρης
Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1953.
Σπούδασε Νομικά στην Αθήνα και στο Παρίσι.
Εκδότης του περιοδικού Νέα Ποίηση και συνεκδότης στο περιοδικό Η Λέξη και στην ετήσια έκδοση Ποίηση.
Έργα:
Ποίηση:
Το μεγάλο ταξίδι (1971), Εσωτερικοί χώροι ή Τα είκοσι (1973), Σκοτεινός έρωτας/Ποίηση μες στην ποίηση (1977), Ο διάβολος τραγούδησε σωστά (1981) κ.ά.
Μετέφρασε τον Καιρό των δολοφόνων του Χένρι Μίλλερ και Γάλλους ποιητές.
Δημήτρης Μυταράς (γεν. 1934), εικόνα για τον Σκοτεινό έρωτα
Αντώνης Φωστιέρης
| Αντώνης Φωστιέρης | |
|---|---|
 | |
| Γέννηση | 16 Μαΐου 1953 Αθήνα |
| Εθνικότητα | Έλληνες |
| Χώρα πολιτογράφησης | Ελλάδα |
| Σπουδές | Πανεπιστήμιο του Παρισιού και Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών |
| Ιδιότητα | δημιουργός γραπτών έργων, συγγραφέας και ποιητής |
| Βραβεύσεις | Κρατικό Βραβείο Ποίησης |
 Σχετικά πολυμέσα | |
Ο Αντώνης Φωστιέρης (16 Μαΐου 1953) είναι Έλληνας ποιητής, από τους σημαντικότερους της Γενιάς του ’70.
Γεννήθηκε στην Αθήνα στις 16 Μαΐου 1953 και κατάγεται από την Αμοργό.
Δημοσίευσε τα πρώτα του ποιήματα σε ηλικία δώδεκα ετών, ενώ ως μαθητής Γυμνασίου και Λυκείου συνεργάστηκε με τη Διάπλαση των Παίδων και τη Νέα Εστία.
Σε ηλικία δεκαέξι ετών εξέδωσε την πρώτη του ποιητική συλλογή Στροφές και Μεταλλάξεις (που αργότερα απέσυρε) και δεκαοκτώ ετών Το Μεγάλο Ταξίδι.[1]
Έχουν εκδοθεί και κυκλοφορούν δεκαοκτώ μεταφράσεις βιβλίων του σε ευρωπαϊκές γλώσσες.
Η ποίησή του έχει τιμηθεί με πολλά λογοτεχνικά βραβεία και περιλαμβάνεται σε πολυάριθμες ανθολογίες, ελληνικές και ξένες, καθώς και στα Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας της Γ΄ τάξης του Λυκείου.
Το 1974 ίδρυσε –και εξέδιδε για δύο χρόνια– το ποιητικό περιοδικό Η Νέα Ποίηση.
Από τον Ιανουάριο του 1981 συνεκδίδει και διευθύνει το έγκυρο λογοτεχνικό περιοδικό Η Λέξη (Κρατικό Βραβείο Περιοδικού 2008).
Είναι μέλος της Εταιρείας Συγγραφέων.
Σπουδές
Ο Αντώνης Φωστιέρης φοίτησε στο Μαράσλειο Πρότυπο Δημοτικό Σχολείο και στο Λεόντειο Λύκειο Πατησίων.
Αποφοίτησε με άριστα από το Λύκειο (1971) και πέτυχε πρώτος στις εισαγωγικές (Πανελλήνιες) εξετάσεις της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών, όπου φοιτά με υποτροφία του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών.
Το 1976 παίρνει το πτυχίο του με άριστα και συνεχίζει με μεταπτυχιακές σπουδές Ιστορίας Δικαίου στο Παρίσι (Πανεπιστήμιο του Παρισιού) με υποτροφία του γαλλικού κράτους (1976-1980).
Βραβεία
- 1978: Βραβείο Plotin του περιοδικού Τομές (για τις συλλογές Σκοτεινός Έρωτας και Ποίηση μες στην Ποίηση)
- 1993: Διεθνές Βραβείο Καβάφη
- 1998: Βραβείο Βρεττάκου του Δήμου Αθηναίων (για τη συλλογή Η σκέψη ανήκει στο πένθος)
- 2004: Βραβείο Ποίησης του περιοδικού Διαβάζω (για τη συλλογή Πολύτιμη Λήθη)
- 2004: Κρατικό Βραβείο Ποίησης (για τη συλλογή Πολύτιμη Λήθη)
- 2010: Βραβείο Ιδρύματος Κώστα και Ελένης Ουράνη της Ακαδημίας Αθηνών, για το σύνολο του έργου του.
Το ποιητικό του έργο
Η ποιητική γλώσσα του Φωστιέρη ξεχωρίζει για τη διαύγεια και τον τόνο οικειότητας που τη διακρίνει.
Είναι «γλώσσα πυκνή και λεπτοδουλεμένη στην εντέλεια, μέσω της οποίας ο ποιητής διατυπώνει μια στάση ζωής».[2]
Κύριο χαρακτηριστικό του ποιητικού του ιδιώματος αποτελεί η σύζευξη της συναισθηματικής (και αισθητικής) συγκίνησης με τον φιλοσοφικό στοχασμό,
όπως παρατηρεί ο γάλλος μεταφραστής του Μισέλ Βόλκοβιτς:
«Ο Φωστιέρης υπήρξε εξαρχής, σαν απόγονος των Προσωκρατικών, στοχαστής ακριβής στις διατυπώσεις του, που μετατρέπει με τρόπο μοναδικό τα αισθήματα σε σκέψεις, αλλά προπάντων τις σκέψεις σε αισθήματα.
Ένας δεξιοτέχνης ποιητής, μεγάλος δημιουργός εικόνων, που ανιχνεύει τις πολλαπλές σημασίες της γλώσσας.
Πυκνή, στιλπνή, λαμπερή, λεπτουργημένη με ακρίβεια σαν ωρολογιακός μηχανισμός – που το τικ τακ του ακούγεται σαν χτύπος καρδιάς – η ποίησή του, φαινομενικά διαυγής, με όλους τους ηχητικούς της συνδυασμούς και τις αμφισημίες της, χαρακτηρίζεται από την παιγνιώδη της χάρη αλλά και από την αγωνία που την διατρέχει υπόγεια.
Και αυτό είναι ένα ακόμη στοιχείο που της χαρίζει, αναμφίβολα, μια γοητεία συχνά διαβολική».[3]
Δεσπόζουσα θέση στη θεματική του Φωστιέρη κατέχουν τα θεμελιακά οντολογικά ερωτήματα, η καταγωγική ρίζα της ύπαρξης, η φασματική παρουσία του θανάτου, η πάλη και η αλληλοπεριχώρηση των αντιθέτων, η μνήμη και η λήθη, το σκοτάδι, αλλά και ο έρωτας, το πάθος, η γλώσσα, καθώς και η ίδια η ποίηση.
«Η γλώσσα του Φωστιέρη», εκτιμά η Κική Δημουλά, «ως άγρυπνος προστάτης του, κατάφερε να ξεφύγει από τις μαγνητίζουσες σειρήνες γλώσσες των επηρεασμών και από τα έτοιμα, παγιδευτικά θέλγητρα της μίμησης, στα οποία πιάστηκαν αι γενεαί πάσαι των νέων ποιητών, και μπόρεσε να χαράξει μια νέα οδό, με προορισμό το δικό της γνώρισμα. Ο λόγος του επιτίθεται στο δύστροπο βάθος των πραγμάτων και των εννοιών με την πολιορκητική απορία εφήβου».[4]
Ανάλογες είναι και οι εκτιμήσεις του Τάσου Λειβαδίτη: «Το πραγματικό ταλέντο, ανάμεσα στ’ άλλα στοιχεία που το συγκροτούν, έχει και το στοιχείο της νεότητας. Κι ακριβώς γιατί είναι έτσι πλασμένη η 'εφηβίζουσα' ιδιοσυγκρασία του Φωστιέρη, βρίσκει τον καλύτερο εαυτό της στον έρωτα και στην ποίηση. Ιδιαίτερα όταν αναφέρεται στην ποίηση, είναι συχνά υποδειγματικός».[5]
Παρά το υπαρξιακό έρεβος που χαίνει στο βάθος, η γραφή του παραμένει χαρίεσσα, νευρώδης, ευρηματική, συχνά σαρκαστική (και αυτοσαρκαστική), «σκωπτική, δυναμική και έντεχνα ιδιωματική», καθώς υπογραμμίζει σε κριτική του ο Νάνος Βαλαωρίτης.[6]
Και ο Κώστας Γεωργουσόπουλος προσθέτει: «Η ποίηση του Φωστιέρη είναι ένας αιφνιδιασμός, ως διαρρηγνύει το κρύσταλλο της ελπίδας μας, την ψευδαίσθηση της μακαριότητάς μας. Όποιος εκπλήττεται με την ωμή του ειλικρίνεια, με τον καιρό συνηθίζει στον υπαρξιακό ζόφο.
Εντέλει το ποιητικό σύμπαν του Φωστιέρη είναι ένα χαροποιόν πένθος, γιατί ο λόγος του είναι εντούτοις ευφρόσυνος, όπως κάθε λόγος απελευθερωμένος από όρκους και απαγορεύσεις. Ο Φωστιέρης είναι ο ποιητής του υποδόριου καγχασμού και του νηφάλιου θυμού».[7]
Θρεμμένος με την ελληνική και ξένη ποίηση στη διαχρονία της, εισάγει σποραδικά στον λόγο του και αξιοποιεί οργανικά, με σύγχρονο τρόπο, δομικά στοιχεία από την παράδοση προσδίδοντάς τους νέα δυναμική (παρηχήσεις και συνηχήσεις, αντιστίξεις, αναγραμματισμούς, αποστροφές προς τον αναγνώστη και ρητορικές ερωτήσεις, συνομιλία με ποιήματα και ποιητές, ενσωμάτωση αρχαίων ή ιδιωματικών λέξεων, εκφράσεις της αργκό κ.λπ.), έτσι ώστε ο Θεόφιλος Δ. Φραγκόπουλος να υποστηρίξει ότι πρόκειται «για την πρώτη μεγάλη μεταμοντερνιστική ποίηση στον τόπο μας».[8]
Ειδικά όσον αφορά στη γλώσσα, η Κατερίνα Αγγελάκη-Ρουκ επισημαίνει: «Άλλο ενδιαφέρον στοιχείο σ’ αυτή τη μεταφυσική χρήση της λέξης που κάνει ο Φωστιέρης –κι εννοώ την υπέρβαση των γνωστών ορίων της– είναι που τη συνδυάζει μ’ ένα κουβεντιαστό, καθημερινό τόνο, πράγμα που δηλώνει μια φυσικότητα στη σχέση με τη λέξη σ’ όλο της το νοηματικό αχανές».[9]
Αντίστοιχα, οι εικόνες του, παρά το φιλοσοφικό και στοχαστικό τους υπόβαθρο, προβάλλουν με αναγνωρισιμότητα και ενάργεια εικαστικής σύνθεσης, ενώ ο στίχος δεν χάνει ποτέ τον μουσικό του βηματισμό.
Η Μαργαρίτα Καραπάνου γράφει σχετικά, σε κριτική της για Το θα και το να του θανάτου: «Η ποίηση του Αντώνη Φωστιέρη μου θυμίζει πάντα τον Ιερώνυμο Μπος και τον Φράνσις Μπέικον. Και στη μουσική, τον Μάλερ. Έτσι, χωρίς σύνορα, εποχές, είδη, στεγανά, η σκέψη συνυπάρχει, άρα υπάρχει. Και ο Αντώνης Φωστιέρης, με το τελευταίο του βιβλίο, ανήκει πια κι αυτός στο παγκόσμιο πνευματικό τοπίο».[10]
Τέλος, ιδιαίτερο γνώρισμα της ποίησής του αποτελεί αναμφισβήτητα το στοιχείο της ανατροπής και της έκπληξης.
Σε μορφολογικό επίπεδο παρατηρούνται δισημίες και πολυσημίες, ομοηχίες, αναγωγή στην ετυμολογική, ιστορική ή κυριολεκτική διάσταση των λέξεων, παλίνδρομες καρκινικές γραφές και συντακτικές καινοτομίες, ενώ στο επίπεδο της θεματικής του γίνεται συχνά φανερή η αμφισβήτηση και αναστροφή παγιωμένων λογικών αξιωμάτων και κατεστημένων δομών, προκειμένου να προβληθεί πειστικά μια νέα (κρυμμένη ή σκοτεινή, όμως στέρεη) αλήθεια.
Σύμφωνα με τον Τίτο Πατρίκιο:
«Το απρόοπτο, στον ποιητικό λόγο του Φωστιέρη, ανατρέπει την καθιερωμένη ροή των πραγμάτων, τα αναποδογυρίζει, κι έτσι σε κάνει να τα αντικρίζεις από την αρχή, βλέποντας και την εσωτερική πλευρά τους.
Εντούτοις η ανατροπή αυτή δεν αποτελεί κατάργηση των λογικών ειρμών, αλλά αντιμετάθεση των συμβατικών ειρμών με αντισυμβατικούς».[11]
Ποιητικές συλλογές
- 1971: Το Μεγάλο Ταξίδι
- 1973: Εσωτερικοί χώροι ή Τα είκοσι
- 1977: Ποίηση μες στην Ποίηση (Κέδρος)
- 1977: Σκοτεινός Έρωτας (Κέδρος 1977, β΄ έκδ. Εγνατία/Τραμ 1979, γ΄ έκδ. Καστανιώτης 1985, δ΄ έκδ. 1999)
- 1981: Ο διάβολος τραγούδησε σωστά (Εγνατία 1981, β΄ έκδ. Καστανιώτης 1985, γ΄ έκδ. 1999)
- 1987: Το θα και το να του θανάτου (Καστανιώτης 1987, β΄ έκδ. 1990)
- 1996: Η σκέψη ανήκει στο πένθος (Καστανιώτης 1996, β΄ έκδ. 2000)
- 2003: Πολύτιμη Λήθη (Καστανιώτης 2003, β΄ έκδ. 2004, γ΄ έκδ. 2005, δ΄ έκδ. 2007)
- 2007: Ο ήχος του σφυγμού (συλλεκτική έκδοση με πρωτότυπα χαρακτικά του Αλέκου Φασιανού, Μίμνερμος 2007)
- 2008: Ποίηση 1970-2005 (συγκεντρωτική έκδοση όλων των ποιημάτων, Καστανιώτης 2008, β΄ έκδ. 2010)
- 2013: Τοπία του Τίποτα (Καστανιώτης)
- 2019: Ζωγραφική Συνομιλία με την Ποίηση (Καστανιώτης, με πρωτότυπη εικονογράφηση των ποιημάτων του από τον Γιάννη Ψυχοπαίδη)
- 2020: Θάνατος ο Δεύτερος (Καστανιώτης)
Χειρόγραφο του Αντώνη Φωστιέρη
Μεταφράσεις
- 1984: Συμβουλές σ’ ένα νέο ποιητή του Μαξ Γιάκομπ (Max Jacob) (εκδ. Καστανιώτη)
Συνεργασίες
Με τον Θανάση Νιάρχο:
- διηύθυνε επί επτά χρόνια την ετήσια έκδοση Ποίηση (Ποίηση ’75 έως και Ποίηση ’81 )
- μετέφρασε τον Καιρό των δολοφόνων του Χένρυ Μίλλερ (Εγνατία/Τραμ 1978, β΄ έκδοση Νεφέλη 1982) και τα
- Ποιήματα του Μπορίς Βιάν (Γνώση 1982, β΄ έκδοση 1992)
- συνέθεσε τις ανθολογίες Σύγχρονη Ερωτική Ποίηση (εκδ. Καστανιώτη 1987, ζ΄ έκδοση 2006),
- Έλληνες ποιητές για τη θάλασσα (εκδ. Καστανιώτη 1997),
- Ποίηση για την Ποίηση (εκδ. Καστανιώτη 2007),
- Ποιητικές Συνομιλίες / ελληνικά ποιήματα για ξένους ποιητές (Οδός Πανός, 2012)
- εξέδωσε τον τόμο συνομιλιών με πενήντα συγγραφείς και καλλιτέχνες Σε δεύτερο πρόσωπο (εκδ. Καστανιώτη 1990) και τον
- συλλογικό τόμο Αιγαίο: Λογοτεχνία και Τέχνη (Η Λέξη / Υπ. Αιγαίου 2001)
- από τον Ιανουάριο του 1981 εκδίδει και διευθύνει το έγκυρο λογοτεχνικό περιοδικό Η Λέξη (Α΄ Κρατικό Βραβείο Περιοδικού, 2008).
Μεταφράσεις έργων του
- Dark Eros, μτφ. Kimon Friar, California: Realities Library, 1984, β΄ έκδ. 1986.
- The Devil Sang in Tune, μτφ. Kimon Friar, California: Realities Library, 1984, β΄ έκδ. 1986.
- Mørk Eros, μτφ. Willy G. Pedersen, Arhus: Husets Forlag, Denmark, 1998.
- Djævelen Sang Rent, μτφ. Willy G. Pedersen, Arhus: Husets Forlag, Denmark, 1998.
- La Pensée Appartient au Deuil, μτφ. Michel Volkovitch, Paris: Desmos/Cahiers grecs, 1998.
- La Reflexion Pertenece al Luto, μτφ. Nina Anghelidis - Carlos Spinedi, Buenos Aires: Edit. Metáfora, 1998.
- Nostalgia del Presente, μτφ. Nicola Crocetti, Milano: Crocetti Editore, 2000, β΄ έκδ. 2001.
- Segnali Morse, μτφ. Maurizio De Rosa, Milano: En Plein Officina, 2002.
- Prezioso Oblio, μτφ. Nicola Crocetti, Milano: Poesia/195, 2005.
- Мисао Припада Жалости, μτφ. Momcilo Radic, Nis: Gradinarnik/NKC, Serbia, 2008.
- Kамење Драгоценог заборава, μτφ. Momcilo Radic, Nis: Gradinarnik/NKC, Serbia, 2008.
- Precious Oblivion, μτφ. Thom Nairn - Dionysia Zervanou, Edinburgh: Dionysia Press, 2008.
- Oubli Précieux, μτφ. Clio Mavroeidakos-Muller, Paris: Desmos/Poésie, 2008.
- Sehnsucht nach Gegenwart, μτφ. Hans και Niki Eideneier, Köln: Romiosini/Poesie griechisch-deutsch, 2013.
- Dichtung in der Dichtung, μτφ. Hans και Niki Eideneier, Köln: Romiosini/Poesie griechisch-deutsch, 2013.
- Poesia nella Poesia, μτφ. Nicola Crocetti, Milano: Crocetti Editore, 2013.
- Paesaggi del Nulla, μτφ. Nicola Crocetti, Milano: Poesia/292, 2014.
- Në sallonin tuaj fëshfërin pylli, μτφ. Niko Kacalidha, Tirana: Neraida, 2014.
Δισκογραφία
Μελοποιημένα ποιήματά του περιέχονται στα CD:
- Γιάννης Μαρκόπουλος: Αθέατος Σφυγμός (Columbia/Sony 1997)
- Θάνος Μικρούτσικος: Ανέκδοτα τραγούδια (Ελευθεροτυπία 2009)
- Θανάσης Νικόπουλος: Τραγούδια του έρωτα και της θάλασσας (Ευφωνία 2002)
Ανάγνωση 55 ποιημάτων του σε CD:
- Ο Αντώνης Φωστιέρης διαβάζει Φωστιέρη (Lyra/Διόνυσος 2009)
Αφιερώματα στο έργο του
- 1979: περιοδικό Πολιορκία, τεύχος 6 (Απρίλιος-Μάιος)
- 1997: περιοδικό Ελί-τροχος, τεύχ. 12 (Άνοιξη-Καλοκαίρι)
- 1997: περιοδικό Αλφειός, τεύχ. 12-13 (Καλοκαίρι)
- 2000: περιοδικό Εμβόλιμον, τεύχ. 41-42
- 2005: περιοδικό Poesia (Μιλάνο), τεύχ. 195 (Ιούνιος)
- 2010: περιοδικό Εντευκτήριο, τεύχ. 91 (Οκτώβριος-Δεκέμβριος)
Συνεντεύξεις
- 2014: «Ο μονοφυσιτισμός, στον χώρο της ποίησης, αποτελεί αίρεση», συνέντευξη του Αντώνη Φωστιέρη στον Δημήτρη Κοσμόπουλο, περιοδικό Νέα Ευθύνη, τεύχ. 22 (Μάρτιος-Απρίλιος), σσ. 153-158.
- 2014: «Η ποίηση είναι τέχνη της σιωπής», συνέντευξη του Αντώνη Φωστιέρη στον Μανώλη Πιμπλή, εφημερίδα Τα Νέα, Βιβλιοδρόμιο, 20-21.09.2014.
Παραπομπές
- ↑ Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος-Larousse-Britannica, τόμ. 52, 2007, σελ.232, ISBN 978-960-6715-32-7, Εγκυκλοπαίδεια Δομή, τόμ. 30, σελ. 320-321, ISBN 960-8177-82-0, Εγκυκλοπαίδεια Υδρία-Cambridge-Ήλιος, τόμ. 12, σελ. 4025-4026, ISBN 960-7190-12-2
- ↑ Loulakaki-Moore, Irene (11-01-2010). «Precious Poetry». Athens News: 30.
- ↑ M. Volkovitch, La Pensée Appartient au Deuil, σελ. 110, 1998, Παρίσι: Desmos/Cahiers grecs, ISBN 978-2-911427-80-0. Για μια ενδελεχή ανάλυση της σχέσης της ποίησης του Φωστιέρη με τους Προσωκρατικούς με έμφαση στον Ηράκλειτο βλέπε και τη μελέτη ‘The Dark Philosopher and the postmodern turn: Heraclitus in the poetry of Seferis, Elytis and Fostieris’, Byzantine and Modern Greek Studies Journal, Vol. 38, no.1 Μάρτιος 2014, Print ISSN: 0307-0131|Online ISSN: 1749-625X.
- ↑ Εισήγηση της Κικής Δημουλά προς το ΄Ιδρυμα Ουράνη της Ακαδημίας Αθηνών για την απονομή του Βραβείου Ποίησης 2010 στον Α. Φ. για το σύνολο του έργου του.
- ↑ Τάσος Λειβαδίτης, 'Αντώνη Φωστιέρη: Σκοτεινός Έρωτας -Ποίηση μες στην Ποίηση', εφημ. Η Αυγή, 19.11.1978. Και στο βιβλίο του Έλληνες ποιητές, εκδ. Καστανιώτη 2004, σελ. 37-39, ISBN 960-03-3880-9.
- ↑ Βαλαωρίτης, Νάνος (04-05-1997). «Οι μαύρες λέξεις». Το Βήμα.
- ↑ Γεωργουσόπουλος, Κώστας (2000). «Γραφή Ασεβείας». Εμβόλιμον (41-42): 17.
- ↑ Φραγκόπουλος, Θ. Δ.; Φωστιέρης, Αντώνης (15-02-1988). «Η σκέψη ανήκει στο πένθος». Νέα Εστία (1455).
- ↑ Αγγελάκη-Ρουκ, Κατερίνα (Ιούνιος 2006). «Το σκοτάδι του Αντώνη Φωστιέρη». Εντευκτήριο (73): 55-56.
- ↑ Καραπάνου, Μαργαρίτα (07-02-1988). «Στα όρια του ποιητικού λόγου». Το Βήμα.
- ↑ Τίτος Πατρίκιος, «Η ποίηση ανήκει σε όλους» περ. Εμβόλιμον, ό.π., σελ. 12.
Εξωτερικοί σύνδεσμοι
- Η σελίδα του Αντώνη Φωστιέρη για το 2001 Frankfurt Book Fair (Greek)
- Η σελίδα του ποιητή στην ιστοσελίδα της Εταιρείας Ελλήνων Συγγραφέων
- Συνέντευξη του ποιητή για την εκπομπή «Τιμής Ένεκεν» του Δαυΐδ Ναχμία (ΕΡΤ)
- Η σελίδα του ποιητή στον κόμβο του ΕΚΕΒΙ
- Θανάσης Βενέτης: «Η αποφθεγματική ποίηση του Αντώνη Φωστιέρη»
Ο Αντώνης Φωστιέρης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1953.
Κατάγεται από την Αμοργό. Σπούδασε Νομικά στην Αθήνα και Ιστορία
Δικαίου στο Παρίσι.
Έως σήμερα έχει δημοσιεύσει δέκα ποιητικές συλλογές, τον συγκεντρωτι
κό τόμο Ποίηση 1970-2005, τον τόμο Άπαντα Τα Ποιήματα 1970 – 2020,
ένα λεύκωμα σε συνεργασία με τον Αλέκο Φασιανό και ένα με τον Γιάννη
Ψυχοπαίδη.
Είκοσι πέντε μεταφράσεις βιβλίων του έχουν κυκλοφορήσει από έγκυρους εκδοτικούς οίκους
στην Ευρώπη και στην Αμερική (Αγγλία, Γαλλία, Γερμανία, Δανία, Ιταλία, Ρουμανία, Σερβία,
Κροατία, Αλβανία, Η.Π.Α., Αργεντινή).
Ποίησή του περιλαμβάνεται στα Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας του
Λυκείου (Ελλάδας και Κύπρου) και σε πολλές ανθολογίες, ενώ από τη
δισκογραφική εταιρεία «Lyra/Διόνυσος» κυκλοφορεί το CD
Ο Αντώνης Φωστιέρης διαβάζει Φωστιέρη.
Έχει μεταφράσει τις Συμβουλές σ’ ένα νέο ποιητή του Μαξ Ζακόμπ.
Ποιήματά του έχουν μελοποιήσει ο Γιάννης Μαρκόπουλος, ο Θάνος Μι
κρούτσικος, ο Θανάσης Νικόπουλος και ο Keith Moore.
Το 2017 κυκλοφόρησε από τις Εκδόσεις Αιγαίον ο τόμος κριτικών κειμέ
νων Για τον Αντώνη Φωστιέρη σε επιμέλεια Θεοδόση Πυλαρινού και το
2021 από τις Εκδόσεις Καστανιώτη η εκτενής μελέτη του ιδίου
Ο ποιητής Αντώνης Φωστιέρης – Θεματικές και μορφολογικές προσεγγί
σεις στο έργο του.
Εκδότης και διευθυντής του περιοδικού Η Νέα Ποίηση (1974-1976), συνδιευθυντής της
ετήσιας έκδοσης Ποίηση (1975-1981), συνεκδότης και διευθυντής του λογοτεχνικού
περιοδικού Η Λέξη (1981-2010).
Του έχουν απονεμηθεί το Διεθνές Βραβείο Καβάφη (1993), το Βραβείο Βρεττάκου του
Δήμου Αθηναίων (1998), το Κρατικό Βραβείο Ποίησης (2004), το Βραβείο Ποίησης του
περιοδικού Διαβάζω (2004) και, για το σύνολο του έργου του, το Βραβείο Ποίησης του
Ιδρύματος Ουράνη της Ακαδημίας Αθηνών (2010).
(Πηγή: "Εκδόσεις Καστανιώτη", 2021)
http://users.sch.gr/ipap/Ellinikos_Politismos/logotexnia/Biografies/fostieris.htm
Φωστιέρης Αντώ
νης (1953-)
Σύντομο βιογραφικό για σχολική χρήση. Κατέβασε σε αρχείο 
Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1953. Κατάγεται από την Αμοργό. Σπούδασε
Νομικά στην Αθήνα και Ιστορία Δικαίου στο Παρίσι. Η ποίησή του έχει με
ταφραστεί και εκδοθεί σε πολλές ευρωπαϊκές γλώσσες. Από το 1974 ως
το 1976 εξέδιδε και διηύθυνε το περιοδικό «Η Νέα Ποίηση». Από το 1981
εκδίδει και διευθύνει το γνωστό λογοτεχνικό περιοδικό «Η Λέξη». Κατατάσσε
ται στη γενιά του ’70.
Η ποίησή του διακρίνεται για τη γλωσσική πυκνότητα, τον φιλοσοφικό
στοχασμό, τα ουσιαστικά οντολογικά ερωτήματα, τη νευρώδη, εφηβική
γραφή και όπως ο Τάσος Λειβαδίτης είχε πει: «Το πραγματικό ταλέντο, α
νάμεσα στ’ άλλα στοιχεία που το συγκροτούν, έχει και το στοιχείο της
νεότητας. Κι ακριβώς γιατί είναι έτσι πλασμένη η ‘εφηβίζουσα’ ιδιοσυγκρα
σία του Φωστιέρη, βρίσκει τον καλύτερο εαυτό της στον έρωτα και στην
ποίηση. Ιδιαίτερα όταν αναφέρεται στην ποίηση, είναι συχνά υποδειγματι
κός».
Γράφει η Ευγενία Καβαλλάρη για την ποιητική συλλογή Θάνατος ο
Δεύτερος: «Δεξιοτέχνης ποιητής, ο Αντώνης Φωστιέρης παντρεύει τη λογι
κή, τη σκέψη του και το αίσθημα του σε μια ολότητα που διατρέχει όλα τα
ποιήματα της συλλογής. Γοητεύει με την εκλεπτυσμένη, σμιλευμένη γλώσ
σα του, που περιέχει λελογισμένες δόσεις φιλοσοφικού, δοκιμιακού λεξι
λογίου, αφηρημένες έννοιες, ανάμιξη του λόγιου με το προφορικό, παρηχή
σεις, ετυμολογικά παιχνίδια, μεταφορές.»
Πηγή: Ε.ΚΕ.ΒΙ., literature.gr, atexnos.gr
Ανθολογούνται στα σχολικά βιβλία:
Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1953. Κατάγεται από την Αμοργό. Σπούδασε
Νομικά στην Αθήνα και Ιστορία Δικαίου στο Παρίσι. Η ποίησή του έχει με
ταφραστεί και εκδοθεί σε πολλές ευρωπαϊκές γλώσσες. Από το 1974 ως
το 1976 εξέδιδε και διηύθυνε το περιοδικό «Η Νέα Ποίηση». Από το 1981
εκδίδει και διευθύνει το γνωστό λογοτεχνικό περιοδικό «Η Λέξη». Κατατάσσε
ται στη γενιά του ’70.
Η ποίησή του διακρίνεται για τη γλωσσική πυκνότητα, τον φιλοσοφικό
στοχασμό, τα ουσιαστικά οντολογικά ερωτήματα, τη νευρώδη, εφηβική
γραφή και όπως ο Τάσος Λειβαδίτης είχε πει: «Το πραγματικό ταλέντο, α
νάμεσα στ’ άλλα στοιχεία που το συγκροτούν, έχει και το στοιχείο της
νεότητας. Κι ακριβώς γιατί είναι έτσι πλασμένη η ‘εφηβίζουσα’ ιδιοσυγκρα
σία του Φωστιέρη, βρίσκει τον καλύτερο εαυτό της στον έρωτα και στην
ποίηση. Ιδιαίτερα όταν αναφέρεται στην ποίηση, είναι συχνά υποδειγματι
κός».
Γράφει η Ευγενία Καβαλλάρη για την ποιητική συλλογή Θάνατος ο
Δεύτερος: «Δεξιοτέχνης ποιητής, ο Αντώνης Φωστιέρης παντρεύει τη λογι
κή, τη σκέψη του και το αίσθημα του σε μια ολότητα που διατρέχει όλα τα
ποιήματα της συλλογής. Γοητεύει με την εκλεπτυσμένη, σμιλευμένη γλώσ
σα του, που περιέχει λελογισμένες δόσεις φιλοσοφικού, δοκιμιακού λεξι
λογίου, αφηρημένες έννοιες, ανάμιξη του λόγιου με το προφορικό, παρηχή
σεις, ετυμολογικά παιχνίδια, μεταφορές.»
Πηγή: Ε.ΚΕ.ΒΙ., literature.gr, atexnos.gr
Ανθολογούνται στα σχολικά βιβλία:
Εκτενέστερο βιογραφικό
Ο Αντώνης Φωστιέρης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1953. Κατάγεται από την Α
μοργό. Σπούδασε Νομικά στην Αθήνα και Ιστορία Δικαίου στο Παρίσι.
Έχει εκδώσει τα ποιητικά βιβλία: «Το Μεγάλο Ταξίδι» (1971), «Εσωτερικοί
χώροι ή Τα είκοσι» (1973), «Ποίηση μες στην Ποίηση» (Κέδρος 1977),
«Σκοτεινός Έρωτας» (Κέδρος 1977, Εγνατία/Τραμ 1979, Καστανιώτης 1985,
1999), «Ο διάβολος τραγούδησε σωστά» (Εγνατία 1981, Καστανιώτης 1985,
1999), «Το θα και το να του θανάτου» (Καστανιώτης 1987, 1990), «Η σκέψη
ανήκει στο πένθος» (Καστανιώτης 1996, 2000), «Πολύτιμη Λήθη» (Καστανιώ
της 2003, 2004, 2005, 2007), «Ο ήχος του σφυγμού» (συλλεκτική έκδοση με
πρωτότυπα χαρακτικά του Αλ. Φασιανού, Μίμνερμος 2007), «Ποίηση 1970
- 2005» (συγκεντρωτική έκδοση όλων των συλλογών, Καστανιώτης 2008, 2010).
Η ποίησή του έχει μεταφραστεί και εκδοθεί σε πολλές ευρωπαϊκές γλώσ
σες: Τα βιβλία «Σκοτεινός Έρωτας» και «Ο διάβολος τραγούδησε σωστά» από
τον Κίμωνα Φράιερ στα αγγλικά (1984, 1986) και από τον Willy Pedersen
στα δανέζικα (1998). «Η σκέψη ανήκει στο πένθος» στα ισπανικά από τη Νίνα
Αγγελίδη και τον Carlos Spinedi (1998) και στα σερβικά από τον Momcilo
Radic (2008). H «Πολύτιμη Λήθη» στα αγγλικά από τον Tom Nairn και τη Διο
νυσία Ζερβάνου (2008), στα γαλλικά από την Clio Muller (2008), στα ιταλικά
από τον Nicola Crocetti (2005) και στα σερβικά από τον Momcilo Radic (2008).
Ο Michel Volkovitch μετέφρασε στα γαλλικά (1998), καθώς και ο Nicola Croce
tti (2000, 2001) και ο Maurizio De Rosa (2002) στα ιταλικά επιλογές από όλα τα
ποιητικά του βιβλία.
Από το 1974 ως το 1976 εξέδιδε και διηύθυνε το περιοδικό «Η Νέα Ποίηση».
Έχει μεταφράσει τις «Συμβουλές σ’ ένα νέο ποιητή» του Μαξ Ζακόμπ (Καστανιώ
της 1984).
Ποίησή του περιέχεται στα «Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας» της Γ΄Λυκεί
ου, έχει μελοποιηθεί από τον Γιάννη Μαρκόπουλο, τον Θάνο Μικρούτσικο και
τον Θανάση Νικόπουλο και έχει περιληφθεί σε πολλές ελληνικές και ξένες ανθο
λογίες.
Στη σειρά «Ελληνική Ποίηση» της δισκογραφικής εταιρείας «Lyra / Διόνυσος»
κυκλοφόρησε (το 2009) το CD «Ο Αντώνης Φωστιέρης διαβάζει Φωστιέρη» με
ανάγνωση 55 ποιημάτων του.
Έχει τιμηθεί με το Διεθνές Βραβείο Καβάφη (1993), με το Βραβείο Βρεττάκου
του Δήμου Αθηναίων (1998), με το Βραβείο Ποίησης του περιοδικού Διαβά
ζω (2004) και με το Κρατικό Βραβείο Ποίησης (2004). H Ακαδημία Αθηνών
του απένειμε το 2010, για το σύνολο του έργου του, το Βραβείο Ποίησης του
Ιδρύματος Κώστα και Ελένης Ουράνη.
Είναι μέλος της Εταιρείας Συγγραφέων.
Σε συνεργασία με τον Θανάση Νιάρχο: διηύθυνε επί εφτά χρόνια την ετήσια
έκδοση «Ποίηση (Ποίηση ’75 - Ποίηση ’81)», μετέφρασε τον «Καιρό των δολο
φόνων» του Χένρυ Μίλλερ (Εγνατία/Τραμ 1978, Νεφέλη 1982) και τα «Ποιήμα
τα» του Μπορίς Βιαν (Γνώση 1982, 1992), συνέθεσε τις ανθολογίες «Σύγχρονη
Ερωτική Ποίηση» (Καστανιώτης 1987, 2006), «Έλληνες ποιητές για τη θά
λασσα» (Καστανιώτης 1997), «Ποίηση για την Ποίηση» (Καστανιώτης 2007)
και «Ποιητικές Συνομιλίες /ελληνικά ποιήματα για ξένους ποιητές» (Οδός
Πανός 2012), τον συλλογικό τόμο «Αιγαίο:Λογοτεχνία και Τέχνη» («Η Λέξη»
/ Υπ.Αιγαίου 2001), καθώς και τον τόμο συνομιλιών με πενήντα συγγραφείς
και καλλιτέχνες «Σε δεύτερο πρόσωπο» (Καστανιώτης 1990), ενώ από τον
Ιανουάριο του 1981 εκδίδει και διευθύνει το γνωστό λογοτεχνικό περιοδικό
«Η Λέξη» (Κρατικό Βραβείο Περιοδικού 2008).
Πηγή: Ε.ΚΕ.ΒΙ.
Εργογραφία
2019 Ζωγραφική συνομιλία με την ποίηση, Εκδόσεις Καστανιώτη
2013 Τοπία του Τίποτα, Εκδόσεις Καστανιώτη
2008 Ποίηση 19702005, Εκδόσεις Καστανιώτη
2003 Πολύτιμη λήθη, Εκδόσεις Καστανιώτη
2000 Η σκέψη ανήκει στο πένθος, Εκδόσεις Καστανιώτη
1999 Ο διάβολος τραγούδησε σωστά, Εκδόσεις Καστανιώτη
1999 Σκοτεινός έρωτας, Εκδόσεις Καστανιώτη
1990 Το θα και το να του θανάτου, Εκδόσεις Καστανιώτη
ΕΚΕΒΙ 
Βιβλιοnet 
ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ 
Εταιρεία συγγραφέων 
ΕΡΤ, ΜΟΝΟΓΡΑΜΜΑ, 
Ο Αντώνης Φωστιέρης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1953. Κατάγεται από την Α
μοργό. Σπούδασε Νομικά στην Αθήνα και Ιστορία Δικαίου στο Παρίσι.
Έχει εκδώσει τα ποιητικά βιβλία: «Το Μεγάλο Ταξίδι» (1971), «Εσωτερικοί
χώροι ή Τα είκοσι» (1973), «Ποίηση μες στην Ποίηση» (Κέδρος 1977),
«Σκοτεινός Έρωτας» (Κέδρος 1977, Εγνατία/Τραμ 1979, Καστανιώτης 1985,
1999), «Ο διάβολος τραγούδησε σωστά» (Εγνατία 1981, Καστανιώτης 1985,
1999), «Το θα και το να του θανάτου» (Καστανιώτης 1987, 1990), «Η σκέψη
ανήκει στο πένθος» (Καστανιώτης 1996, 2000), «Πολύτιμη Λήθη» (Καστανιώ
της 2003, 2004, 2005, 2007), «Ο ήχος του σφυγμού» (συλλεκτική έκδοση με
πρωτότυπα χαρακτικά του Αλ. Φασιανού, Μίμνερμος 2007), «Ποίηση 1970
- 2005» (συγκεντρωτική έκδοση όλων των συλλογών, Καστανιώτης 2008, 2010).
Η ποίησή του έχει μεταφραστεί και εκδοθεί σε πολλές ευρωπαϊκές γλώσ
σες: Τα βιβλία «Σκοτεινός Έρωτας» και «Ο διάβολος τραγούδησε σωστά» από
τον Κίμωνα Φράιερ στα αγγλικά (1984, 1986) και από τον Willy Pedersen
στα δανέζικα (1998). «Η σκέψη ανήκει στο πένθος» στα ισπανικά από τη Νίνα
Αγγελίδη και τον Carlos Spinedi (1998) και στα σερβικά από τον Momcilo
Radic (2008). H «Πολύτιμη Λήθη» στα αγγλικά από τον Tom Nairn και τη Διο
νυσία Ζερβάνου (2008), στα γαλλικά από την Clio Muller (2008), στα ιταλικά
από τον Nicola Crocetti (2005) και στα σερβικά από τον Momcilo Radic (2008).
Ο Michel Volkovitch μετέφρασε στα γαλλικά (1998), καθώς και ο Nicola Croce
tti (2000, 2001) και ο Maurizio De Rosa (2002) στα ιταλικά επιλογές από όλα τα
ποιητικά του βιβλία.
Από το 1974 ως το 1976 εξέδιδε και διηύθυνε το περιοδικό «Η Νέα Ποίηση».
Έχει μεταφράσει τις «Συμβουλές σ’ ένα νέο ποιητή» του Μαξ Ζακόμπ (Καστανιώ
της 1984).
Ποίησή του περιέχεται στα «Κείμενα Νεοελληνικής Λογοτεχνίας» της Γ΄Λυκεί
ου, έχει μελοποιηθεί από τον Γιάννη Μαρκόπουλο, τον Θάνο Μικρούτσικο και
τον Θανάση Νικόπουλο και έχει περιληφθεί σε πολλές ελληνικές και ξένες ανθο
λογίες.
Στη σειρά «Ελληνική Ποίηση» της δισκογραφικής εταιρείας «Lyra / Διόνυσος»
κυκλοφόρησε (το 2009) το CD «Ο Αντώνης Φωστιέρης διαβάζει Φωστιέρη» με
ανάγνωση 55 ποιημάτων του.
Έχει τιμηθεί με το Διεθνές Βραβείο Καβάφη (1993), με το Βραβείο Βρεττάκου
του Δήμου Αθηναίων (1998), με το Βραβείο Ποίησης του περιοδικού Διαβά
ζω (2004) και με το Κρατικό Βραβείο Ποίησης (2004). H Ακαδημία Αθηνών
του απένειμε το 2010, για το σύνολο του έργου του, το Βραβείο Ποίησης του
Ιδρύματος Κώστα και Ελένης Ουράνη.
Είναι μέλος της Εταιρείας Συγγραφέων.
Σε συνεργασία με τον Θανάση Νιάρχο: διηύθυνε επί εφτά χρόνια την ετήσια
έκδοση «Ποίηση (Ποίηση ’75 - Ποίηση ’81)», μετέφρασε τον «Καιρό των δολο
φόνων» του Χένρυ Μίλλερ (Εγνατία/Τραμ 1978, Νεφέλη 1982) και τα «Ποιήμα
τα» του Μπορίς Βιαν (Γνώση 1982, 1992), συνέθεσε τις ανθολογίες «Σύγχρονη
Ερωτική Ποίηση» (Καστανιώτης 1987, 2006), «Έλληνες ποιητές για τη θά
λασσα» (Καστανιώτης 1997), «Ποίηση για την Ποίηση» (Καστανιώτης 2007)
και «Ποιητικές Συνομιλίες /ελληνικά ποιήματα για ξένους ποιητές» (Οδός
Πανός 2012), τον συλλογικό τόμο «Αιγαίο:Λογοτεχνία και Τέχνη» («Η Λέξη»
/ Υπ.Αιγαίου 2001), καθώς και τον τόμο συνομιλιών με πενήντα συγγραφείς
και καλλιτέχνες «Σε δεύτερο πρόσωπο» (Καστανιώτης 1990), ενώ από τον
Ιανουάριο του 1981 εκδίδει και διευθύνει το γνωστό λογοτεχνικό περιοδικό
«Η Λέξη» (Κρατικό Βραβείο Περιοδικού 2008).
Πηγή: Ε.ΚΕ.ΒΙ.
Εργογραφία
2019 Ζωγραφική συνομιλία με την ποίηση, Εκδόσεις Καστανιώτη
2013 Τοπία του Τίποτα, Εκδόσεις Καστανιώτη
2008 Ποίηση 19702005, Εκδόσεις Καστανιώτη
2003 Πολύτιμη λήθη, Εκδόσεις Καστανιώτη
2000 Η σκέψη ανήκει στο πένθος, Εκδόσεις Καστανιώτη
1999 Ο διάβολος τραγούδησε σωστά, Εκδόσεις Καστανιώτη
1999 Σκοτεινός έρωτας, Εκδόσεις Καστανιώτη
1990 Το θα και το να του θανάτου, Εκδόσεις Καστανιώτη
ΕΚΕΒΙ
Βιβλιοnet
ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ
Εταιρεία συγγραφέων
ΕΡΤ, ΜΟΝΟΓΡΑΜΜΑ,
ΠΗΓΗ:https://poiimata.com/
Φωστιέρης, Αντώνης
- Ποίηση και θάνατος (Αντώνης Φωστιέρης)
Ποίηση και θάνατος
Μαθήτρια: Στα ποιήματά σας κάνετε συχνά αναφορά στο θάνατο.
ή θα αντιμετωπίζεις την ποίηση σαν ένα βιωματικό, συναισθηματικό,
ακόμα και διανοητικό αποταμίευμα ή θα θεωρήσεις ότι η ποίηση είναι
ένας τρόπος για να ανατρέξεις στις υπαρξιακές και στις οντολογικές
ρίζες του ανθρώπου.
Έχει κάπου μια ωραία φράση ο Αριστοτέλης στο Περί ποιητικής που
από τους βασικούς στόχους και τους σκοπούς της ποίησης εί
ναι να ανιχνεύσει αυτό το φαινόμενο της ύπαρξης, της ζωής
και του θανάτου.
Υπάρχει ζωή γιατί υπάρχει ένα όριο, το όριο είναι δεδομένο, έστω και
αν δεν ξέρουμε πότε θα επέλθει. Άρα, όλη η ζωή αποκτά μεγάλη σημα
σία και μεγάλη αξία, γιατί βρίσκεται υπό προθεσμία και υπό αίρεση.
Η ζωή δεν εκτείνεται στο άπειρο, και αυτό που της δίνει ένταση είναι
ακριβώς η αόρατη απειλή του θανάτου. Υπάρχει μια δαμόκλειος σπά
θη η οποία κρέμεται πάνω από τον καθένα μας και η οποία από τη μια
δημιουργεί τον πανικό του θανάτου, από την άλλη όμως είναι εκείνη
που δίνει την πολύ μεγάλη αξία στην κάθε στιγμή της ζωής.
λέει: «φιλοσοφώτερον καὶ σπουδαιότερον ποίησις ἱστορίας ἐστίν·
ἡ μὲν γὰρ ποίησις μᾶλλον τὰ καθόλου, ἡ δ᾽ ἱστορία τὰ καθ᾽ ἕκαστον
λέγει». Λοιπόν, πιστεύω ότι
Υπάρχει κάποιος συγκεκριμένος λόγος γι’ αυτό; Ο τρόμος και η απει
λή του θανάτου λειτουργούν γόνιμα στη γραφή;
Φωστιέρης: Το θέμα του θανάτου όντως έρχεται κι επανέρχεται, αλλάόχι μόνο σ’ αυτό το βιβλίο. Σ’ αυτό μάλιστα ίσως είναι λιγότερο έντο
νο, στα προηγούμενα βιβλία ήτανε πολύ πιο εμφανές. Όμως, αυτό έ
χει σχέση και με την αντίληψη που έχει κανείς ή που διαμορφώνει κα
θ’ οδόν για το τι είναι ποίηση, τι είναι γραφή, τι είναι λόγος. Δηλαδή,
- Δεν (Αντώνης Φωστιέρης)
- Δεν (Αντώνης Φωστιέρης)
Για ποια λοιπόν ευαισθησία ποια συμπόνια
Όταν πλάι σου
Στα δέκα μέτρα στα χιλιάδες μίλια πλάι σου
Αυτή την ώρα τη στιγμή ένας άνθρωπος
Ενώ εσύ μιλάς καπνίζεις ένας άνθρωπος
Βουλιάζει μόνος
Κι αμετάκληταΑντώνης Φωστιέρης, Θάνατος ο δεύτερος
- Η αράχνη (Αντώνης Φωστιέρης)
Η αράχνη (Αντώνης Φωστιέρης)
Καθόμουν ώρες μες στην πλήξη μου και χάζευα
Όπως το κάνουν όλοι αυτοί που κουραστήκανε
Από τα τόσα που ελπίζουν ότι ζήσανε
Στο χλιαρό κενό τού να μη σκέφτομαι καθόμουνα
Παρατηρώντας μιαν αράχνη που αιωρείτο.
Εκείνη κάτι θα σκεφτότανε φαντάζομαι
Γιατί όλο ανέβαινε το σιχαμένο ιστό της
Έμενε ακίνητη συσπώντας τις κεραίες κι έπειτα
Ακάθεκτη ορμούσε στο κενό.
Μύγα ή ζωύφιο δεν πέρασε, όσο είδα.
Όμως η θήρα προχωρούσε δίχως θήραμα
Με τη σοφία εκείνου που γνωρίζει πως το ανύπαρκτο
Θέλει δραστήρια τέχνη να το αδράξεις.
Σοφία ωραία λιλιπούτειου τέρατος
Που σε κλωστούλα σάλιου παραμόνευε
Να παγιδέψει το άπιαστο.
Και με χαψιές μεγάλες τέλος καταβρόχθισε
Τις ώρες μου, την πλήξη, το κενό.- Ακούω τη θάλασσα (Αντώνης Φωστιέρης)
Ακούω τη θάλασσα (Αντώνης Φωστιέρης)
Ακούω τη θάλασσα. Με διεύθυνση
μαΐστρου, ολόκληρη
Ορχήστρα εγχόρδων και πνευστών να
υψώνεται
Και από μακριά ο αντίλαλος κρουστών
Πάνω στα βράχια.
Σπουδαία μεταφορά!
Σπουδαία; Κατάπτυστη.
Που αντί απ’ τ’ ανήλιαγα
Κοντσέρτα πλήξης κλασικής να
μεταφέρομαι
Νοερά στα ασίγαστα νερά
Μιας Αμοργού υπαρκτής,
Πώς μού ‘ρθε τώρα να φαντάζομαι
μαέστρους
Και πνευστά
Που μήτε ψίθυροΑκούω τη θάλασσα. Ή μάλλον, προσπαθώ.
Ωραία που είναι, αληθινή
Σαν ψέμαΑντώνης Φωστιέρης, από τη συλλογή Τοπία του Τίποτα
(Φωτογραφία που τράβηξα καλοκαίρι του 2015 με ηλιοβασίλεμα από την Αιγιάλη της Αμοργού).
- Η μνήμη φωτογραφίζει ασπρόμαυρα (Αντώνης Φωστιέρης)
Η μνήμη φωτογραφίζει ασπρόμαυρα (Αντώνης Φωστιέρης)
Δεν λένε ψέματα οι παλιές φωτογραφίες.
Ψεύτικος είναι ο πακτωλός τόσων χρωμάτων
σήμερα
Που επί χάρτου υποδύονται μοιραίες διαφορές
Και τονικότητες
Για τους ευπίστους.
Το ουσιώδες το συνέλαβε η πρωτόγονα σοφή
Τεχνολογία του επέκεινα:
Μαύρο, λευκό και γκρι αρκούν
Με ακρίβεια
Να μεταφράσουν την ευφράδεια μιας
Στιγμής.Μαύρο πυκνό (δεν υπαινίσσεται απλώς –
Μπορεί μονότονα
Μα καθαρά το λέει το μάθημά του)
Γκρι αρκετό (σε όλα πάντα περισσεύει
ο δισταγμός, το ξέρουμε)
Και μόνο λίγες αστραπές του άσπρου
Ως να φωτίζεται
Μέσα σε δάση νοσταλγίας η ατραπός
Που αργά ή αργότερα
Κι εσύ
Θα περπατήσεις.Τεχνολογία πρωτόγονα σοφή. Που αυτόματα
Λιχνίζει κάθε περιττό των οφθαλμών
Και ακέραιη
Φωτογραφίζει πριν ακόμα γεννηθεί
Τη μνήμη.- Τοπία του Τίποτα (Αντώνης Φωστιέρης)
Τοπία του Τίποτα (Αντώνης Φωστιέρης)
Ξανά το σήμερα κι η σπάθη του αμετάθετου
Ξανά η άβυσσος του νου.
Δεν έχει εντέλει τίποτα
Πραγματικά δικό της
Μια μικρή στιγμή;
Κάτι δανείζεται απ’ το πριν
Κάτι απ’ το αύριο
Το ξεπληρώνει
Με το υστέρημα του άλλου.
Αέρινη
Κι όμως πατάει στο στήθος σου ατσάλι –
Έτσι ακριβώς
Όπως το σύμπαν περισφίγγει:
Ατσάλινο.
Γεμάτο τρύπες από θάλασσες κενού
Τοπία του τίποτα
Να πλέουν μέσα νησάκια νετρονίων
Και γαλαξίες. Ευφάνταστη
Φενάκη του ορατού
Στη φτερωτή
Μπαγκέτα ενός ιλίγγου.
Που ηλεκτρισμένη
Μεταμφιέζεται το μηδέν
Το πουθενά
Και το ποτέ.Σε κόσμο.
- Δεν σκέφτομαι – άρα υπάρχω (Aντώνης Φωστιέρης)
Δεν σκέφτομαι – άρα υπάρχω (Aντώνης Φωστιέρης)
Σε θάλασσα καλοκαιριού που ανάσκελα
Λυμένα πια τα μέλη και ανασαίνοντας
Aλμύρα ήλιου, ολόκληρος
Στο δαχτυλάκι το μικρό της άνωσης
Λιώνει το βάρος του μυαλού
Mε απέραντο πορτοκαλί σκοτάδι που όρμησε
Ως τις κλειδώσεις
Tι εύκολα
Kαθώς αδειάζει κάθε ιδέα
Kι ανάστροφα
Pουφάει την αόρατη ευφροσύνη
του –να– μην
Ώσπου ολοκάθαρα: «Δεν σκέφτομαι – άρα υπάρχω»
αστράφτοντας
καρφώθηκε στη σκέψη μου
η σκέψη.Aντώνης Φωστιέρης, από τη συλλογή «Πολύτιμη λήθη». Eκδόσεις Kαστανιώ
τη, 2003
- Απόψε σκέφτομαι (Αντώνης Φωστιέρης)
Απόψε σκέφτομαι (Αντώνης Φωστιέρης)
Aυτούς που βασανίζονται κλεισμένοι, στο καβούκι τους
—Ν’ ακούνε μουσική και να καπνίζουν—
Αυτούς που αποπειράθηκαν ν’ αυτοκτονήσουν με ομορφιά
—Ρούφηξαν το βιτριόλι της και κάηκαν—
Αυτούς που ο φόβος τούς φυτεύει στις ερμιές
Αυτούς που άυπνοι αιωρούνται στον αέρα
Αυτούς που κάναν έρωτα και μείνανε πιο μόνοι
Αυτούς που ανέκφραστοι ακολουθούν μια νεκροφόρα μνήμη
Αυτούς που λιώνουν βουτηγμένοι στα χαρτιά
Αυτούς που βλέπουν τ’ όνομά τους στο κουδούνι
Και το χτυπούν δαιμονισμένα
να ξυπνήσει
ο ένοικος.Από τη συλλογή Το θα και το να τού θανάτου (1987)
- Το θα και το να τού θανάτου
Το θα και το να τού θανάτου
Έτσι λοιπόν χωρέσανε στα μάτια σου τόσες κοινές ασήμαντες εικόνες
Ποιος θα ’χει χρόνο κάποτε να βυθιστεί στη λίμνη μιας ανάμνησης
Η αιωνιότητα κρατάει τόσο λίγο
Όμως, δε γίνεται, θα υπάρχει κάπου μια μικρή δικαιοσύνη να εξηγεί
Με ποιες προθέσεις φεύγει ένας άνθρωπος
Με πόσα θα και πόσα να που ψιθυρίζει ο θάνατος
Σβήνει ασυλλόγιστα ολόκληρη ζωή
Αφού, το ξέρεις, ένα μόλις δευτερόλεπτο αρκεί
ν’ αλλάξουν τώρα δυο φτερά τη ρότα τους
Και, μην ακούς, τα δευτερόλεπτα πληρώνονται ακριβά
Γι’ αυτό κι ο άνθρωπος εκείνος φεύγει απένταρος
Με τον πνιγμένο ρόγχο ενός κυνηγημένου
Λεπτά χρειάστηκε λεπτά
Χιλιάδες δευτερόλεπτα
Για ν’ αγοράσει τι; ασήμαντες εικόνες
Μα πώς μπορεί να ξεχρεώσει τώρα πού να δανειστεί
Πόσες εικόνες να πουλήσει απ’ την ανάμνηση
Μια δυναστεία εικόνες παλιωμένες
Γεννοβολάνε τα λεπτά κι ο τόκος βγαίνει αβάσταχτος∙
Κανείς λοιπόν δεν έχει να πληρώσει;Από τη συλλογή Το θα και το να του θανάτου (1987)
Αντώνης Φωστιέρης: «ΘΑΝΑΤΟΣ Ο ΔΕΥΤΕΡΟΣ»
Παρουσιάζει η Ευγενία Καβαλλάρη //
φιλόλογος, πρόεδρος Συνδέσμου Φιλολόγων Ημαθίας
Αρκετά χρόνια μετά το έργο του «Το θα και το να του Θανάτου» (1990) ο Αντώνης Φω
στιρης στην ποιητική του διαδρομή μας προσφέρει άλλη μια ποιητική συλλογή που
στον τίτλο της φιγουράρει η λέξη θάνατος.
Πρόκειται για τη συλλογή «Θάνατος ο Δεύτερος» από τις εκδόσεις ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗ, η
πρόσφατη δουλειά του που ξεκίνησε το ταξίδι της τον Σεπτέμβρη του 2020 με 36
υπέροχα ποιήματα μικρής φόρμας.
Ποιήματα που ανταποκρίνονται στις πιο υψηλές αναγνωστικές προσδοκίες και πυρο
δοτούν την ένταση της αναγνωστικής προσπάθειας, όπως συνήθως συμβαίνει με την
ποίηση του Αντώνη Φωστιέρη.
Ο ποιητής επιχειρεί μια εσωτερική περιπλάνηση σε χώρους και καταστάσεις οικεί
ους και προσφιλείς της ποιητικής του αναζήτησης με αυξημένη αυτή τη φορά την
προσωπική συμμετοχή του στα όσα διαδραματίζονται στους στίχους του.
Αξιοποιεί τον εσωτερικό μονόλογο ή μια φαινομενική αντικειμενική αφήγηση για μια
φιλοσοφική ενατένιση των θεμάτων που τον απασχολούν:
Ο χρόνος και η φθορά που επιφέρει, η ζωή, ο θάνατος, η φύση και ο ρόλος της
ποίησης, οντολογικά ερωτήματα, οι κύκλοι που διαγράφει η ανθρώπινη ύπαρξη, η
απατηλή λάμψη της αιωνιότητας, η γνώση του εφήμερου, η μνήμη.
Και ενώ τα μοτίβα αυτά συναντώνται και στις προηγούμενες συλλογές του αρνητικά
φορτισμένα, εδώ ο ποιητής προσθέτει μια σπίθα φωτός εισηγούμενος έτσι μια πιο θε
τική θεώρηση της ανθρώπινης μοίρας.
Με βαθιά στοχαστική διάθεση και ποιητική ευστροφία μετουσιώνει το προσωπικό και
εφήμερο σε καθολικό και μόνιμο, συνδέει το προσωπικό του αίσθημα με τη φιλοσοφι
κή του φαρέτρα.
Ως βασικό στοιχείο της ποιητικής του τεχνολογίας η παράθεση αντιθέσεων διευκολύ
νει στην αποτύπωση του στοχασμού του και τον αποσαφηνίζει με τον καλύτερο δυνα
τό τρόπο: Ο χρόνος λειτουργεί κυκλικά και μένει αμετάβλητος.
Η σιωπή γεννά το Λόγο. Η βεβαιότητα για το Επέκεινα αμφισβητείται.
Η προοπτική του θανάτου αναδεικνύει την αξία της ζωής.
Έτσι ο θάνατος λειτουργεί υποστηρικτικά προς την απόλαυση της ζωής.
Στο ομώνυμο ποίημα «Θάνατος ο Δεύτερος», ο δεύτερος θάνατος λειτουργεί ως προ
ϋπόθεση αναγνώρισης των αγαθών της ζωής. Μέσα από 2 θανάτους, ξεπηδά η ζωή.
Στο ποίημα δε «Η Ομορφιά» κορυφώνεται η ποιητική παρουσίαση της ζωής, όπου η Ο
μορφιά διαπλέκεται με τον έρωτα.
Το εντυπωσιακό είναι πως ο στοχαστικός-φιλοσοφικός χαρακτήρας των ποιημάτων
δεν στερεί απ’ αυτά το αίσθημα και την αισθητική συγκίνηση, δεν προσδίδει σ’ αυτά
εγκεφαλικό ύφος.
Δεξιοτέχνης ποιητής, ο Αντώνης Φωστιέρης παντρεύει τη λογική, τη σκέψη του και
το αίσθημα του σε μια ολότητα που διατρέχει όλα τα ποιήματα της συλλογής.
Γοητεύει με την εκλεπτυσμένη, σμιλευμένη γλώσσα του, που περιέχει λελογισμέ
νες δόσεις φιλοσοφικού, δοκιμιακού λεξιλογίου, αφηρημένες έννοιες, ανάμιξη του λό
γιου με το προφορικό, παρηχήσεις, ετυμολογικά παιχνίδια, μεταφορές.
Η νοηματική πυκνότητα, η ειρωνεία, οι συμβολικές εικόνες, οι αλληγορίες, οι διακει
μενικές αναφορές και όλα τα γλωσσικά επινοήματα από το ποιητικό εργαστήρι του
Αντώνη Φωστιέρη αναδεικνύουν και υπογραμμίζουν την αναμφισβήτητη αξία της συλ
λογής, εγγυώνται απολαυστική ανάγνωση σ’ ένα περιπετειώδες ταξίδι λογικής και συ
ναισθήματος.
«Πώς σπαταλήσαμε τη λίγη αιωνιότητα που μαςαναλογεί»
- 4092
Για τον τόμο με πρωτότυπα έργα του Γιάννη Ψυχοπαίδη σε μια συνομιλία
τους με ποιήματα του Αντώνη Φωστιέρη και τίτλο «Ζωγραφική συνομιλία
με την ποίηση» (εκδ. Καστανιώτη).
Της Άλκηστης Σουλογιάννη
Η ποίηση του Αντώνη Φωστιέρη ανήκει στις κειμενικές περιοχές που προσκαλούν σε
ποικίλες δημιουργικές επισκέψεις, τόσο από την πλευρά της ευρύτερης κοινότητας των
αναγνωστών όσο και στο πλαίσιο των ισχυόντων μέσα στο ευρύ πεδίο της πολιτισμικής
παραγωγής. Από τη δεύτερη αυτή περίπτωση προέρχεται η σύνθεση της έκδοσης υπό
τον τίτλο Ζωγραφική συνομιλία με την ποίηση ως τόπος συνάντησης δύο αγωγών
αισθητικής και σημαινομένων, όπως αυτοί οι αγωγοί αντιστοιχούν στον δημιουργικό λόγο
του Αντώνη Φωστιέρη και στον εικαστικό κώδικα του Γιάννη Ψυχοπαίδη.
Το υλικό της έκδοσης αποτελεί επιλογή δεκαεπτά ποιημάτων από τις συλλογές:
Σκοτεινός Έρωτας (1977), Το θα και το να του θανάτου (1987),
Η σκέψη ανήκει στο πένθος (1996), Πολύτιμη Λήθη (2003), Τοπία του Τίποτα (2013)
Ζωγραφική συνομιλία με την ποίηση
Αντώνης Φωστιέρης
Γιάννης Ψυχοπαίδης
Καστανιώτης 2019
Σελ. 48,
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
Βιβλίο
